Probiotics là các vi sinh vật có lợi (Bacillus, Lactobacillus, Saccharomyces…) được bổ sung vào thức ăn hoặc môi trường nước, giúp cân bằng hệ vi sinh trong ao nuôi và đường ruột tôm cá. Khi được sử dụng đúng cách, probiotics đóng vai trò quan trọng trong việc phòng và giảm bệnh đường ruột, thay thế dần kháng sinh trong nuôi trồng thủy sản hiện đại.
Bệnh đường ruột – vấn đề phổ biến trong ao nuôi
Bệnh đường ruột ở tôm cá thường biểu hiện qua
Ruột đứt khúc, ruột rỗng
Phân trắng, phân sống
Tôm cá chậm lớn, kém ăn
Tỷ lệ hao hụt cao, FCR tăng
Nguyên nhân chính
Mất cân bằng hệ vi sinh đường ruột
Thức ăn dư thừa, chất lượng nước kém
Vi khuẩn gây bệnh phát triển mạnh
Lạm dụng kháng sinh làm suy giảm vi sinh có lợi
Cơ chế probiotics giúp giảm bệnh đường ruột
Cân bằng hệ vi sinh đường ruột
Probiotics cạnh tranh không gian sống và nguồn dinh dưỡng với vi khuẩn gây hại, từ đó ức chế sự phát triển của mầm bệnh trong đường ruột tôm cá.
Hỗ trợ tiêu hóa và hấp thu dinh dưỡng
Nhiều chủng probiotics tiết enzyme tiêu hóa (protease, amylase, lipase), giúp:
Phân giải thức ăn tốt hơn
Giảm phân sống, phân trắng
Tăng khả năng hấp thu dinh dưỡng
Tăng cường hệ miễn dịch tự nhiên
Probiotics kích thích hệ miễn dịch không đặc hiệu, giúp tôm cá:
Khỏe mạnh hơn
Ít bị sốc môi trường
Giảm nguy cơ bùng phát bệnh đường ruột
Giảm phụ thuộc kháng sinh
Việc sử dụng probiotics thường xuyên giúp hạn chế dùng kháng sinh, góp phần nuôi thủy sản an toàn sinh học và đáp ứng các tiêu chuẩn xuất khẩu.
Các nhóm probiotics phổ biến trong kiểm soát bệnh đường ruột
Bacillus spp.: Phân hủy hữu cơ, hỗ trợ tiêu hóa, ổn định môi trường ruột
Lactobacillus spp.: Cân bằng vi khuẩn có lợi, ức chế vi khuẩn gây bệnh
Saccharomyces spp. (nấm men): Hỗ trợ tiêu hóa, tăng hấp thu và miễn dịch
Sự kết hợp đa chủng probiotics giúp tăng hiệu quả phòng bệnh đường ruột lâu dài.
Lợi ích khi sử dụng probiotics đúng cách
Giảm rõ rệt bệnh phân trắng, ruột đứt khúc
Tôm cá ăn khỏe, tăng trưởng đồng đều
Cải thiện hệ số chuyển đổi thức ăn (FCR)
Tăng tỷ lệ sống, giảm chi phí điều trị
Nâng cao hiệu quả kinh tế cho người nuôi
Cách sử dụng probiotics đạt hiệu quả cao
Bổ sung định kỳ, liên tục, không đợi khi tôm cá đã bệnh
Kết hợp probiotics đường ruột và môi trường nước
Dùng đúng liều lượng theo khuyến cáo
Hạn chế sử dụng kháng sinh đồng thời với probiotics
Kết luận
Trong xu hướng nuôi thủy sản hiện đại, probiotics không chỉ là sản phẩm hỗ trợ, mà là giải pháp cốt lõi giúp kiểm soát bệnh đường ruột, bảo vệ sức khỏe tôm cá và tăng hiệu quả kinh tế bền vững.
Đầu tư cho hệ vi sinh khỏe mạnh chính là đầu tư cho thành công lâu dài của ao nuôi.

